Overheid poogt data-impasse te doorbreken




Met een meerjarenaanpak, een adviesfunctie voor verantwoord datagebruik, een Triage-loket, een Digilab én een Nationaal innovatiecentrum voor privacy-enhancing applied sciences (Nicpet) wil de rijksoverheid de impasses doorbreken rondom gegevens delen. Vooruitgang wordt er namelijk nauwelijks geboekt. Zo bleek tijdens de Stelseldag, het congres over de Interbestuurlijke Datastrategie (IBDS) en het Federatief Datastelsel.

Beide initiatieven – IBDS en het Federatief Datastelsel – kwamen al eerder van de grond, reden voor de overheid om op de Stelseldag te laten zien wat er allemaal gebeurt. Ambtenaren bedachten ook het Digilab, opgezet vanuit Knowledge bij de Bron, Regie op Gegevens, Frequent Floor en de Interbestuurlijke Datastrategie (IBDS). Het Interbestuurlijk Knowledge Overleg (IDO) geeft richting aan de IBDS op strategisch niveau. De regie ligt weer bij het ministerie van BZK. En een kenniscentrum helpt met verantwoord datagedreven werken.

‘Met de eerste grote initiatieven, de IBDS en het Federatief Datastelsel, zijn we volop op stoom gekomen,’ zei Ronald Stomp, programmamanager bij BZK. Aan aanpakken, adviesfuncties, werkgroepen, commissies, innovatiecentra, strategieën en stelsels geen gebrek. Maar zijn staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Digitalisering) meldde op hetzelfde congres dat er concreet nog weinig voortgang valt te melden.

Geringe vooruitgang

“Het is nog een lange weg te gaan naar de ‘digitale overheid van morgen'”

‘Het is nog een lange weg te gaan naar de ‘digitale overheid van morgen’, liet ze weten. De vooruitgang is gering. Zwakke plek is de gegevensuitwisseling. Deze verloopt in de praktijk nog te moeizaam.

Nuchter vertelde zij waar het allemaal aan schort. ‘Alle overheidslagen lopen tegen dezelfde problemen aan: Er heerst veel onzekerheid of uitwisseling juridisch mogelijk is. Bovendien verschillen de technische standaarden waardoor er geen uitwisseling plaats kan vinden.’

Van Huffelen: ‘Door de organisatorische inrichting is besluitvorming over gegevensdeling onnodig advanced. Hierdoor komt het voor dat burgers en ondernemers gegevens steeds opnieuw moeten aanleveren. Of dat analyses te beperkt zijn om besluitvorming op dossiers als wonen en klimaat goed te ondersteunen. Daardoor missen we kansen.’

De staatssecretaris constateert dat de maatschappij tegelijkertijd zeer kritisch is over hoe de overheid omgaat met knowledge van burgers. ‘En dat is begrijpelijk gezien de fouten die hiermee in het verleden zijn gemaakt.’

Triage en Nicpet

Van Huffelen stelt dat we de omgang met knowledge daarom anders moeten organiseren. Allereerst moeten de knowledge waarover de overheid beschikt beter vindbaar, koppelbaar en bruikbaar worden. Daarnaast is belangrijk dat we de legitimiteit van de overheid versterken. ‘Hier zijn nieuwe manieren van datadelen voor nodig, waarbij we onze manier van werken over de hele overheid moeten standaardiseren.’ Het is zaak om knowledge op dezelfde manier te beschrijven, publiceren en verwerken.

Volgens de staatssecretaris is dat een belangrijke opgave voor een volgend kabinet. Op initiatief van het Netwerk Publieke Dienstverleners komt er een triage-loket. Deze membership moet helpen om de impasses rondom gegevens delen te doorbreken door goede analyse van de problemen en gezaghebbend advies.

Het eveneens opgerichte Nationaal innovatiecentrum voor privacy-enhancing applied sciences (Nicpet) denkt na over oplossingen om gevoelige knowledge te kunnen verwerken zonder het risico van datalekken. TNO is hierbij betrokken en brengt kennis over de zogeheten pet’s (privateness enhancing applied sciences, zoals multi-party computation).

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to Top